Türkiye'de Gelir Uçurumu Büyüyor: Mevduatın %78'i Milyonerlerin, %0.7'si Dar Gelirlinin

Türkiye'de gelir adaletsizliğinin en çarpıcı göstergelerinden biri daha ortaya çıktı. Bankacılık Düzenleme ve Denetleme Kurumu (BDDK) verileri, mevduat hesaplarındaki toplam paranın %78'inin, müşterilerin yalnızca %1'ine ait olduğunu gösteriyor. Buna karşılık, bankadaki parası 10 bin TL'yi dahi bulmayan müşterilerin oranı ise %89 seviyesinde.

AKP Ekonomi İşlerinden Sorumlu Genel Başkan Yardımcısı Nihat Zeybekçi'nin faiz konusundaki açıklamaları yakın zamanda tartışma yaratmıştı. Zeybekçi, faiz oranları yüksekken parasını faize yatırdığını, %30'un altına düşmesi halinde ise üretime yatırım yapacağını belirtmişti.

Milyoner Sayısında Rekor Artış

Son verilere göre, Türkiye'de 2.1 milyon milyoner bulunuyor ve bu kişilerin toplam mevduattan aldığı pay %78 ile rekor seviyeye ulaştı. Öte yandan, 10 bin lira altında mevduatı olan 163 milyon kişinin pastadan aldığı pay ise %0.7'ye geriledi.

Zeybekçi'nin eleştirdiği yüksek faiz ortamı, aslında AKP'nin son beş yılda uyguladığı 'nas deneyi' ile başlayıp, daha sonra 'U dönüşü' ile rasyonel politikalara dönme çabasının bir sonucu. Bu süreçte, parası olan kesimler zenginleşirken, dar gelirli vatandaşlar ekonomik krizin yükünü omuzlamak zorunda kaldı. Bu durum, Türkiye'yi gelir dağılımı açısından dünyanın en eşitsiz ülkelerinden biri haline getirdi.

BDDK'nın aylık verileri, bu eşitsizliği bankacılık sektöründeki mevduat dağılımında da açıkça ortaya koyuyor. Mart 2025 itibarıyla, hesabında 1 milyon lira veya üzeri parası olan yurt içi yerleşik kişi sayısı 2 milyon 100 bin 154'e yükseldi. Bu sayı, sadece üç ayda 271 bin 222 kişi arttı. Milyonerlerin toplam mevduatı ise 15 trilyon 304 milyar 568 milyon liraya ulaştı. Bu verilere göre, milyonerler bankalardaki mevduatın %78'ine sahipken, 10 bin TL'den az parası olan 162 milyon 973 bin 185 kişi (toplam mudinin %89'u) toplam mevduatın sadece %0.7'sini (139.4 milyar TL) alabiliyor.

2020 yılında milyonerlerin toplam mevduattan aldığı pay %55.37 iken, 10 bin TL'ye kadar olan mevduatın payı %2.69 seviyesindeydi. Bu veriler, son beş yılda gelir eşitsizliğinin ne kadar arttığını net bir şekilde gösteriyor.

Faiz Gelirleri Tüketimi Tetikliyor

Ekonomist İris Cibre, sosyal medya hesabından yaptığı paylaşımda, bankalardaki toplam mevduatın %78'inin 2.1 milyon kişiye ait olduğuna dikkat çekti. Bu kişilerin her ay 400 milyar TL faiz ödemesi aldığını ve bunun kişi başına 291.5 bin TL'ye denk geldiğini belirtti. Cibre, tüketim ürünlerindeki fiyat artışlarını körükleyen tüketici talebinin bu durumdan kaynaklandığını ifade etti. Ayrıca, serbest para piyasası fonlarında 162 bin yatırımcının 655 milyar TL tasarrufu olduğunu ve bu kişilerin de her ay 26.2 milyar TL (kişi başı 162 bin TL) getiri sağladıklarını vurguladı.